De contrasten van Marokko

Wie de Koningssteden van Marokko bezoekt voelt zich de koning te rijk na het zien, voelen en beleven van al het moois dat deze steden te bieden hebben. Van de Middeleeuwen weer terug naar de tegenwoordige tijd. Marrakesh, Rabat, Meknes en Fes vertellen je ieder hun eigen verhaal.

Route
Niet alleen de Koningssteden zijn de moeite waard, de weg daarnaartoe is al een hele belevenis. Op de route van Marrakesh naar Casablanca valt direct op hoe groen het noorden van Marokko eigenlijk is. De cactussen domineren het prachtige landschap. Casablanca is de in Spaanse art-deco stijl gebouwde economische hoofdstad van Marokko, waar zich diverse multinationals hebben gevestigd. In Casablanca vindt men dan ook de meeste werkgelegenheid en dat is te merken aan de drukte. Overal lopen, of rijden mensen in een van de 700.000 auto’s die deze stad rijk is. Een grappig straatbeeld zijn de rode ‘petit taxi’s. Deze kleine taxi’s bieden alleen plaats aan passagiers. De bagage wordt bovenop het dak van de taxi in de daarvoor bestemde krat vervoert. De indrukwekkende Hassan II moskee in Casablanca is een van de mooiste moskeeën van Marokko. Het is bijna niet voor te stellen dat deze imposante moskee in een tijdsbestek van slechts zeven jaar werd gebouwd. Alle voor de moskee gebruikte materialen zijn afkomstig uit Marokko. Op de 57 Italiaanse kroonluchters na.

‘Petit taxi’
Van de economische stad Casablanca rijden we verder naar de administratieve en tevens eerste Koningsstad van deze reis, Rabat. Een gedeelte van deze weg gaat over de 20 kilometer lange Hassan II boulevard. Ook hier ontbreken de ‘petit taxi’s ’niet. In Rabat zijn deze taxi’s echter lichtblauw van kleur. Rabat, de hoofdstad van Marokko, staat bekend om de vele regeringsgebouwen en het Koninklijk Paleis.

Romeinse stad
De reis vervolgt verder van Rabat naar Meknes. Onderweg maken de cactussen plaats voor sinaasappel en olijfbomen. Via de oude stadspoort rijden we Koningsstad en stad van de olijven, Meknes binnen. De vele paleizen en stadsmuren, gebouwd in opdracht van sultan Moulay Ismail, zijn de moeite waard. Ook het mausoleum van deze sultan uit de 17e eeuw is te bezichtigen. De soldaten, gezeten op volbloed Arabische paarden, houden de wacht. Veelal in de brandende zon. Vanuit Meknes is het slechts een klein stukje rijden naar Volubilis. Het is een aanrader om deze vroegere Romeinse stad rond zonsondergang te bezoeken. Je ziet de zon dan door de Romeinse poorten en de Triomfboog onder gaan, met op de achtergrond het prachtige landschap.

Fes
Welkom in Fes. De Bab Boujloud sierpoort, welke toegang verschaft tot de medina van Fes el Bali, lijkt de eerste stap terug in de Middeleeuwen. De tijd in deze derde Koningsstad lijkt te hebben stil gestaan. De medina van Fes el Bali bestaat uit vele kronkelende en doodlopende straatjes. Voor diegene die zonder gids de Middeleeuwen betreedt zal het praktisch onmogelijk worden om de weg naar de tegenwoordige tijd weer terug te vinden. In het midden van de medina staat de Karaouine moskee. Dit is de eerste Universiteit van Marokko. Het vele mozaïek en cederhoutsnijwerk zorgen ervoor dat deze moskee tot een van de verborgen parels van Fes behoort. De medina biedt het toneel voor de verkoop van diverse levensmiddelen, kleden, specerijen, etc. De vleeswaren liggen veelal open en bloot op straat. De pastel getinte, zoete noga blijkt een veel gekochte lekkernij. Alle zintuigen worden op scherp gezet, door de diversiteit aan geuren en kleuren. Sta niet raar te kijken als je in de medina een ezel of een goederenkar tegenkomt. Zwaar bepakt en handig door de smalle steegjes manoeuvrerend. Binnen de stadsmuren van Fes el Bali is het ook mogelijk om een kijkje te nemen bij diverse ambachten. Bijvoorbeeld bij een leerlooierij, een meubelmaker of een stoffenfabrikant.

Natuurlandschap
Vanuit de in totaal 257 moskeeën tellende Koningsstad Fes vervolgt de tocht door het Midden Atlasgebergte richting de natuurlijke watervallen van Ouzoud.
Het natuurlandschap van het Midden Atlasgebergte oogt verbazingwekkend groen.
Dit komt o.a. door de acaciabomen, de 5 a 6 meter hoge cederbomen en de steeneiken.
De wegen zijn bochtig, maar het wegdek is goed. Zo nu en dan komen we een loslopende ezel of geit tegen op de weg. We rijden door kleine dorpen en stadjes. In de wat grotere stadjes staan de villa’s tegenover de sloppenwijken. De ezels en soeks, waar men vooral tweedehands spullen kan kopen, domineren het straatbeeld. Het overgrote deel van de huizen welke we onderweg tegenkomen is nooit afgebouwd. In de geraamtes van deze onafgemaakte huizen hangt het wasgoed van de (illegale) bewoners keurig aan een rek te drogen. Verderop zien we schoolgaande kinderen. De meisjes allen gehuld in een witte blouse, welke dienst doet als schooluniform.

Djemaa-el-Fna plein
De laatste Koningsstad die we bezoeken tijdens deze reis is Marrakesh. Het is altijd druk op het wereldberoemde Djemaa-el-Fna plein. De vele soeks zijn per afdeling ingedeeld.
We betreden de soeks bij het gedeelte waar men handmatig van gietijzer meubels zoals tafels en lampen maakt. Er is een kleurrijke stoffenafdeling, pottenbakkers, specerijen en sierraden. Ook worden er oude meubels –veelal gevonden tussen het vuilnis- gerestaureerd. Afdingen indien je iets wilt kopen is niet meer dan normaal. Loop je de soeks uit dan sta je midden op het Djema-el-Fna plein. Van henna en wonderolie tot kunstgebit, je kunt het zo gek niet verzinnen. Alles is hier te koop. Naarmate de avond vordert wordt het steeds drukker op het plein. De kooplieden maken plaats voor slagenbezweerders en dansers in de mooiste kostuums. Het plein is niet alleen populair bij  toeristen, maar ook bij de lokale bevolking. Om het plein heen bevinden zich diverse restaurants voorzien van een dakterras. Ideaal voor diegene die op een wat rustigere locatie de drukte van het Djema-el-Fna plein wenst te overzien en te beleven.

Marrakesh
Marrakesh kent vele bezienswaardigheden. Jardin Marjorelle is een prachtige, botanische cactustuin. De Koutoubia-moskee lijkt aan de buitenkant klein en sober. Ware schoonheid zit echter van binnen. Het versierde cederhout uit de 16e eeuw, alsmede het mozaïek en de grote van de moskee maken een bezoek meer dan waard. Van het Paleis Bahia kunnen de vele restanten worden bezocht. Het mooiste gedeelte is echter de tuin rond het paleis. Vergeet na het bezoeken van dit paleis niet om een kijkje te nemen in de wijk daar recht tegenover. Daar waan je jezelf in het echte Marokko.

Contrasten
Wie de Koningssteden van Marokko bezoekt zal zich verwonderen over de vele contrasten die hand in hand lijken te gaan. Arm en rijk, natuur en cultuur. Van moskee tot waterval. Het is te veel om op te noemen. Een groot gedeelte van de bezienswaardigheden in Marokko zijn opgenomen in de UNESCO werelderfgoedlijst. Na een bezoek aan de Koningssteden van Marokko voelt iedereen zich een rijker mens.